'Rilke Rainer Maria'

Porwanie

Rilke Rainer Maria

Wymykała się często służącym,
dzieckiem będąc, by noc i wiatr
(że tak inny jest wewnątrz ich świat)
ujrzeć z zewnątrz w ich w ich źródle szumiącym.

Ale żadna noc nie rozszarpała
na takie cienie olbrzymiego parku
jak sumienie jej dzisiaj w tę noc,

gdy z drabiny jedwabnej w głąb alej
zniósł ją i dalej niósł, dalej,

aż wszystko zakrył wóz.

Chłonąc czarną powozu woń,
wokół którego skrycie pogoń stała
i groza,
poczuła: mróz
wyściela wnętrze powozu.
I czerń i chłód przyjęła dreszczem ciała.
I wtuliła w kołnierz płaszcza skroń,
i do włosów wzniosła ręce obie,
jakby tu było to…I w jej uchu
głos Nieznajomego brzmiał głucho:
Jestem przy tobie.

(tłum. Mieczysław Jastrun)

No responses yet

Pieśń miłosna

Rilke Rainer Maria

Jak przed zetknięciem się z twoją duszą mogę
zachować własną duszę? Ponad tobą
ku innym rzeczom jakże ją przeniosę?
Ach, obcą raczej wybierając drogę
w ciche ją miejsce zaniósłbym po ciemku,
gdzie już jej nie udzieli się jak wcześniej
drżenie twojego wewnętrznegoo lęku.
Zetknięcie nasze jest jak pociągnięcie
smyczka, oboje łączy nas ze sobą,
żeby dwie struny jednym brzmiały głosem.
Na jakim nas rozpięto instrumencie?
Jakiż to skrzypek trzyma nas w swym ręku?
O, słodka pieśni.

(tłum. Adam Pomorski)

No responses yet

Rilke Rainer Maria

Rilke Rainer Maria (1875-1926), austriacki pisarz. Wybitny poeta niemieckiego obszaru językowego, związany głównie z symbolizmem. Odbył liczne podróże, m.in. do Włoch, Skandynawii, Afryki Północnej. W Rosji (1899-1900) poznał L.N. Tołstoja, który wywarł znaczny wpływ na jego twórczość.

Wiele zawdzięczał przyjaźni ze znakomitym rzeźbiarzem francuskim A. Rodinem, którego sekretarzem był w latach 1905-1906. Napisał o nim studium Auguste Rodin (1903, wydanie polskie 1919). Pierwszy zbiór wierszy Leben und Lieder (1894) miał charakter konwencjonalny. Rozgłos i uznanie zyskał Rilke stylizowanym na balladę utworem prozatorskim Pieśń o miłości i śmierci korneta Krzysztofa Rilke (1906, wydanie polskie 1919).

Problemom egzystencjalnym, zwłaszcza tragicznemu splotowi miłości i śmierci, poświęcił wiersze zawarte w zbiorach: Księga obrazów (1902, wydanie polskie 1927), Księga godzin (1905, wydanie polskie 1935), Nowe wiersze (część 1-2, 1907-1908, wydanie polskie 1935). Najwybitniejsze osiągnięcia Rilkego to: Elegie duinejskie (1923, wydanie polskie 1930) i Sonety do Orfeusza (1923, wydanie polskie 1961).

Nowatorska w formie powieść autobiograficzna Malte. Pamiętniki Malte-Lauridsa Brigge (1910, wydanie polskie 1927), odzwierciedlająca poważny kryzys psychiczny pisarza. W polskich przekładach także m.in.: Poezje wybrane (1964, wydanie dwujęzyczne), Poezje (1993, wydanie dwujęzyczne), Sonety do Orfeusza i inne wiersze (1994).

No responses yet

Wielka noc

Rilke Rainer Maria

Często wpatrzony stałem przy wczoraj zaczętym oknie,
stałem i podziwiałem cię. Jeszcze mi nowe
miasto jak zabronione było i nie nakłonione
krajobraz mroczniał - beze mnie. Nie trudziły sie jeszcze
bliskie przedmioty, by dać się im poznać. Obok
latarni szła w górę ulica: widziałem, że była obca.
Naprzeciw pokój, gotowy współczuć, stał w świetle lampy,
już udzielałem się; odczuli to, spuścili żaluzje.
Stałem. A potem - płacz dziecka. Wiedziałem o matkach
w domach naokół, co jest w ich mocy, wiedziałem
zarazem płaczu wszelkiego niepocieszoną przyczynę.
Lub jakis głos zaśpiewał i z oczekiwania
dźwięk wybiegał daleko lub w dole zakaszlał starzec
kaszlem pełnym wyrzutu, jakby buntował sie ciałem
przeciw miękkości świata. Potem wybiła godzina -
lecz liczyc zacząłem za późno, przebrzmiała, minęła.
Jak chłopiec, obcy, gdy się go wreszcie przywoła,
lecz ani piłki nie chwyta i ani jednej gry nie zna,
w które tak ławo bawią się inni, stoi samotny,
wzrok odwracając, dokąd? - tak stałem, i nagle,
że to ty ze mną przestajesz i bawisz sie ze mna, dorosła
nocy, pojąłem i patrzec zacząłem na ciebie. Gdzie wieże
gniewów strzelały w niebo, gdzie odwróconego losu
miasto obeszło mnie wokół, i nieodgadnione góry
wrogie mi trwały, i w kręgu zbliżonym
głodna obcość obwiodła blask przypadkowy i drżenie
mych uczuć: nie było w tym, wysoka,
hańby dla ciebie, że ty mnie znałaś. Twój oddech
przewiał nade mną; twój na surową dal rozdzielony
uśmiech wszedł we mnie.

(tłum. Mieczysław Jastrun)

No responses yet

Wprowadzenie

Rilke Rainer Maria

Ktokolwiek jesteś, z domu o wieczorze,
ze znanych kątów wyjdź i stań na dworze;
dom twój przed sobą ma tylko przestworze:
ktokolwiek jesteś.
Oczyma teraz znużonymi, które
z progiem szczerbatym zwykły się rachować,
smutne, samotne drzewo dźwignij w górę
i czarnym kształtem w niebo je wyprowadź.
Oto stworzyłeś świat, co jest potężny,
co się z milczenia niby słowo rodzi.
Gdy wola twoja treści w nim dochodzi,
on już twym czułym oczom niedosiężny…

(tłum. Adam Pomorski)

No responses yet

Older Posts »